الميرزا عبد الله أفندي الأصبهاني ( مترجم : ساعدي )
261
رياض العلماء و حياض الفضلاء ( فارسي )
از خود او . و ممكن است اشتباه وى ازآنجهت باشد كه وى ، مستبعد مىدانسته ابن فهد با يك واسطه از فخر الدّين روايت كرده باشد بههمينجهت ابراز داشته كه ابن فهد از عبد الحميد روايت مىكرده و ازسوىديگر اظهار كرده على بن عبد الحميد از فخر الدّين روايت مىنموده با آنكه در ترجمه عبد الحميد اظهار نكرده كه على فرزند عبد الحميد است و به حق مىتوان گفت استبعادى ندارد هرگاه ابن فهد با يك واسطه از فخر الدّين روايت كرده باشد ، براى اينكه ، شيخ على كركى در ضمن اجازهاى كه به شيخ على ميسى داده است تصريح مىكند كه سند اجازهء ابن فهد به دو طريق ، به شيخ فخر الدّين منتهى مىشود يكى طريق عالى « * » كه از شيخ نظام الدّين ابو القاسم على بن عبد الحميد نيلى از شيخ فخر الدّين روايت مىكرده و ديگرى سند غير عالى كه ابن فهد به توسط شيخ زين الدّين على بن خازن از شهيد اوّل از شيخ فخر الدّين روايت مىكرده است ، با توجه به اين دو طريقى كه ابن فهد دارد ، جاى اشكال و استبعاد نخواهد بود . مؤلف گويد : پيش از اين ، ذيل ترجمه شيخ نظام الدّين ابو القاسم على بن عبد الحميد نيلى تحقيقات لازم را راجع به كلمهء نيلى ايراد نموديم . شيخ على بن محمد بن عبد اللّه بن احمد بحرانى وى فاضلى دانشور و متكلم و از معاصران است و با عمر زيادى كه كرده بود در روزگار ما درگذشت . از تأليفات او رساله منار السعادات فى اصول الاعتقادات است كه آن را به پيشنهاد سلطان زمان ما شاه سليمان صفوى حسينى تأليف كرده و همين كتاب را يكى از دانشوران معاصر به فرمان سليمان صفوى به پارسى برگردانيده است . و بهطورى كه به خاطر دارم كتاب بزرگ استدلالى در فقه تأليف كرده است .
--> ( * ) طريق عالى ، طريقى است كه بىواسطه يا با يك واسطه ، منتهى به شيخ اجازهاى بشود كه مركز اجازهء مستجيزان بوده باشد - م .